Zapraszam do obejrzenia mojego filmu gdzie przestawiam wiele ciekawych wykresów z danymi fundamentalnymi z polskiego rynku energii, zapotrzebowanie na moc oraz omawiam jak kształtowały się ceny energii elektrycznej na Towarowej Giełdzie Energii.

Ceny energii elektrycznej w maju 2024.

Maj 2024 roku na polskim rynku energii elektrycznej przyniósł wysokie zapotrzebowanie na moc rok do roku, stabilizację wymiany międzysystemowej oraz dynamiczny wzrost produkcji z PV. W tym podsumowaniu przyjrzymy się kluczowym czynnikom wpływającym na rynek energii, uwzględniając produkcję, zużycie, ceny oraz czynniki kosztowe.

Zapotrzebowanie na moc.

Pierwszym czynnikiem, który ma bezpośredni wpływ na ceny energii, jest zapotrzebowanie na moc. Im wyższy popyt na energię elektryczną, tym większe tym wyższe ceny. W maju 2024 roku średnie zapotrzebowanie na moc wyniosło 17 529 MW, co przełożyło się na 13 TWh zużytej energii. Choć ten wynik jest wyższy niż w maju 2023, pozostaje on znacznie niższy od wartości z lat 2021 i 2022.

Maj 2024 był drugim miesiącem z rzędu, w którym zapotrzebowanie na moc w Polsce wzrosło w porównaniu do analogicznych miesięcy poprzedniego roku. Dynamika wzrostu wyniosła niespełna 1%, jednak wciąż pozostaje niższa niż średnia sześcioletnia. Analizując dane długoterminowe, widzimy stabilizację zapotrzebowania na poziomie około 19 GW, a dynamika nadal pozostaje ujemna na poziomie -2%. Spłaszczenie tej tendencji wskazuje na możliwą stabilizację popytu na energię elektryczną w Polsce.

Wymiana międzysystemowa – stabilizacja i zmniejszający się import.

Wymiana międzysystemowa, czyli bilans importu i eksportu energii, również wpływa na kształtowanie się cen na rynku krajowym. Eksport z Polski podnosi ceny energii na rynku, natomiast import działa odwrotnie, obniżając ceny poprzez zwiększenie podaży. W maju 2024 roku średni poziom importu energii do Polski wyniósł 231 MW, co odpowiadało 170 GWh. Import w maju był znacznie niższy niż w lutym tego roku, a także w porównaniu do maja 2023 roku.

Obserwujemy systematyczne zmniejszanie się importu w Polsce w ostatnich miesiącach. Po najwyższym poziomie odnotowanym w lutym, kolejne miesiące – marzec, kwiecień i maj – przyniosły coraz niższe wartości importu. Analizując dane z ostatnich kilku lat, od 2019 roku, widzimy, że średnia 12-miesięczna wymiany międzysystemowej stabilizuje się na poziomie 450-500 MW. Wyższe zapotrzebowanie na moc przyczynia się do wyższej potrzeby importu energii. Warto jednak zauważyć, że obecny poziom importu nie osiągnął wartości z rekordowego 2020 roku, co wskazuje na pewną stabilizację.

Produkcja z OZE – rosnące znaczenie fotowoltaiki.

Produkcja energii z odnawialnych źródeł energii (OZE) w Polsce systematycznie rośnie, a jej rola w kształtowaniu cen energii staje się coraz bardziej widoczna. Generalna zasada jest prosta – im wyższa produkcja z OZE, tym niższe ceny energii elektrycznej na rynku spot, ponieważ energia odnawialna jest tańsza w krańcowym koszcie produkcji. W maju 2024 roku produkcja energii z wiatru i fotowoltaiki była kluczowa dla kształtowania się cen.

Wiatr

Średnia produkcja energii z wiatru w maju 2024 roku wyniosła prawie 2 GW, co przełożyło się na 1,478 TWh wyprodukowanej energii. Choć maj jest okresem, w którym produkcja wiatrowa w Polsce zazwyczaj maleje ze względu na mniej sprzyjające warunki wietrzne niż w zimie, to wynik ten można uznać za dobry. Trend wzrostowy produkcji wiatrowej w Polsce jest zauważalny od kilku lat, choć maj nie był rekordowy pod tym względem.

Wskaźnik capacity factor, czyli efektywność farm wiatrowych, wyniósł w maju 2024 roku 19,4%, co jest najwyższą wartością z ostatnich czterech lat. Dla przykładu, farma wiatrowa o mocy 10 MW, przy takim wskaźniku, produkowała średnio 1,9 MW na godzinę. Moc zainstalowana w wietrze w Polsce nadal rośnie – na koniec maja wynosiła 10 240 MW, co potwierdza dalszy rozwój tego sektora. Średnia produkcja energii z wiatru z ostatnich 12 miesięcy również wykazuje trend wzrostowy, wynosząc ponad 2,6 GW.

Fotowoltaika

Fotowoltaika w Polsce w maju 2024 roku odnotowała kolejne rekordy. Średnia moc produkcji wyniosła 3 449 MW, co przełożyło się na 2,5 TWh wyprodukowanej energii. To wyraźny wzrost zarówno rok do roku, jak i w porównaniu do kwietnia 2024. Bardzo wysoka produkcja energii z fotowoltaiki w południowych godzinach w weekendy doprowadziła nawet do nierynkowego redysponowania źródeł OZE – Polskie Sieci Elektroenergetyczne (PSE) musiały wyłączać niektóre źródła odnawialne, aby zapobiec przeciążeniom sieci, ponieważ jednostki konwencjonalne musiały działać na minimalnych obciążeniach, aby zachować zdolność do szybkiego zwiększenia produkcji po godzinach szczytowych. Jeśli chcesz się dowiedzieć jak fotowoltaika wpływa na zmiany cen energii elektrycznej to przeczytaj moją analizę tutaj -> https://naszrynekenergii.pl/kiedy-ladowac-magazyny-energii-samochod-elektryczny/

Wskaźnik capacity factor dla fotowoltaiki wyniósł w maju 18,6%, co jest najwyższym wynikiem od czterech lat. Latem produktywność paneli fotowoltaicznych jest najwyższa, co przekłada się na dynamiczny wzrost produkcji. Moc zainstalowana w fotowoltaice wyniosła w maju 2024 roku 18 500 MW, co świadczy o ciągłym rozwoju tego sektora. Średnia produkcja z fotowoltaiki z ostatnich 12 miesięcy również rośnie, osiągając 1,7 GW.

Produkcja z jednostek konwencjonalnych a zapotrzebowanie na moc .

Pomimo wzrostu produkcji z OZE, jednostki konwencjonalne nadal odgrywają istotną rolę w polskim miksie energetycznym. Elektrownie konwencjonalne, tzw. JWCD (jednostki wytwórcze centralnie dysponowane przez PSE), musiały w maju 2024 roku wyprodukować średnio 9 200 MW energii, co jest najniższym wynikiem w tym roku. Pomimo wyższego zapotrzebowania na moc generacja JWCD spadła. To kolejny sygnał, że rosnąca produkcja z OZE stopniowo wypycha z rynku tradycyjne źródła energii, w tym węgiel.

Dynamika produkcji z JWCD w maju spadła o 4% w porównaniu do maja 2023 roku, a w odniesieniu do średniej sześcioletniej – o prawie 20%. Widać wyraźnie, że energia odnawialna zaczyna dominować, co znacząco zmniejsza udział elektrowni konwencjonalnych. Średnia produkcja JWCD z ostatnich 12 miesięcy wyniosła 10 500 MW, co stanowi kontynuację trendu spadkowego, który trwa od kilku lat.

Struktura produkcji energii elektrycznej w maju 2024 roku.

Struktura produkcji energii w Polsce w maju 2024 roku była zróżnicowana, ale dominującą rolę odgrywał węgiel kamienny, który odpowiadał za produkcję 4,3 TWh energii. Interesującym zjawiskiem było to, że produkcja fotowoltaiki po raz pierwszy zrównała się z produkcją energii z węgla brunatnego – obie te technologie wyprodukowały po 2,5 TWh.Pozostałe źródła energii to – Wiatr: 1,5 TWh i Gaz ziemny: 0,64 TWh.

Ceny energii elektrycznej a ceny surowców energetycznych.

W maju 2024 roku ceny surowców energetycznych kształtowały się w większości w trendzie wzrostowym. Ceny węgla spadły miesiąc do miesiąca, co było wynikiem rolowania kontraktu na czerwiec, jednak gaz ziemny, zarówno na rynku spot, jak i terminowym, zanotował wzrost. Ceny uprawnień do emisji CO2 również wzrosły o 10%, a gaz na rynku spot o 10%, co wpłynęło na wzrost kosztów produkcji energii elektrycznej z paliw kopalnych.

Magazyny gazu – komfortowy poziom.

Statystycznie w okresie letnim magazyny gazu ziemnego w Europie są napełniane, aby zapewnić odpowiednie rezerwy na sezon zimowy. W maju 2024 roku poziom napełnienia magazynów gazu wyniósł 70%, co jest wartością powyżej dziesięcioletniej średniej. Mimo to, różnica między bieżącym poziomem a średnią historyczną nieco się zmniejszyła, co wynika z konkurencji o ładunki LNG z Azji, która pochłonęła większą część dostaw.

Ceny energii elektrycznej na rynku spot i terminowym – maj 2024.

Średnia cena energii elektrycznej na rynku spot w maju 2024 roku wyniosła 367 zł/MWh. Najniższe ceny odnotowano 1 maja, kiedy to cena wyniosła 158 zł/MWh, natomiast najwyższa cena została osiągnięta 23 maja i wyniosła 479 zł/MWh. Ceny energii elektrycznej znajdziesz na stronie Giełdy – https://tge.pl/

Ceny energii w południe, czyli w szczycie produkcji z fotowoltaiki (od 11do 15), były znacznie niższe, oscylując wokół 205-230 zł/MWh. Z kolei najwyższe ceny odnotowano wieczorem, około godziny 21, kiedy cena energii wyniosła średnio 546 zł/MWh.

Na rynku terminowym ceny kontraktów na czerwiec 2024 wynosiły ponad 400 zł/MWh, natomiast na trzeci i czwarty kwartał 2024 roku odpowiednio 425 zł i 434 zł/MWh. Kontrakty terminowe na rok 2025 były wyceniane na 486 zł/MWh, a na rok 2026 – 491 zł/MWh. Widać więc, że ceny na rynku terminowym pozostają wyższe niż obecne ceny spotowe, co sugeruje oczekiwania dalszych wzrostów cen energii w przyszłości.