Ceny energii elektrycznej – Polska na tle Europy
W lutym odnotowaliśmy w Polsce średnią cenę energii elektrycznej na rynku dnia następnego na poziomie ⚡134 € za megawatogodzinę. Ceny energii elektrycznej był najwyższe od kilkunastu miesięcy. Plasuje to nas w gronie droższych rynków w Europie, choć do ważne na pewno nie najdroższych, wyprzedzamy Niemcy o około 5 € i utrzymując poziom zbliżony do Czech. Jednak kraje bałtyckie (Litwa, Łotwa, Estonia) oraz południowo-wschodnia Europa (Słowacja, Węgry, Rumunia, Grecja) odnotowały znacznie wyższe ceny, przekraczające 150 €/MWh. Klasycznie bardzo tanio w Skandynawii oraz w Hiszpanii.
📈W przeliczeniu na złotówki, w lutym średnia cena na 1 fix TGE to 562,65 zł/MWh, co stanowi najwyższy poziom od kilkunastu miesięcy. Analizując wykres cen spot, widzimy wyraźny wzrost, jednak rynek terminowy prognozuje niższe ceny w kolejnych kwartałach, poniżej 500 zł/MWh, a nawet 450 zł/MWh. Kontrakty na lata 2026 i 2027 również wskazują na stabilizację cen na poziomie około 430 zł/MWh.
Surowce energetyczne – gaz, węgiel i emisje CO2
💡Luty był miesiącem dużej zmienności na rynku surowców. 📈Początek miesiąca przyniósł gwałtowne wzrosty cen gazu, które osiągnęły szczyt 11 lutego. Przyczyną były m.in. niskie temperatury i wysokie zapotrzebowanie na gaz do produkcji energii. Jednak od 12 lutego obserwowaliśmy gwałtowny 📉 spadek cen, spowodowany poprawą prognoz pogody i przyszłych dostaw LNG.
Rynek uprawnień do emisji CO2 odnotował systematyczne spadki przez większą część lutego. Na rynku węgla również 📉 spadki z około 450 zł/tonę do poziomów poniżej 400 zł/tonę. Średnio, emisje CO2 spadły o około 3% w porównaniu do stycznia, gaz spot podrożał o 7%, a węgiel potaniał o prawie 10%.
Kontrakty terminowe i opłacalność produkcji energii
Analiza modelu na ⚡energię elektryczną base na rok 2026 pokazuje, że na początku lutego opłacalność produkcji energii z elektrowni konwencjonalnych była niska, ze względu na wysokie ceny gazu. Jednak po 11 lutego, wraz ze spadkiem cen surowców i emisji, opłacalność znacząco wzrosła. Dane z 26 lutego wskazują na bardzo wysoką opłacalność, co sugeruje potencjalne spadki cen w przyszłości, przy założeniu stabilności cen surowców.
Kluczowe wydarzenia lutego wpływające na ceny energii elektrycznej
Luty przyniósł kilka ciekawych wydarzeń, które moim zdaniem warto odnotować:
- System aukcyjny na przyłączenia do sieci: PSE zaproponowało wprowadzenie systemu aukcyjnego na przyznawanie warunków przyłączenia do sieci, co ma na celu usprawnienie procesu i rozwiązanie problemów związanych z dużą liczbą wniosków, zwłaszcza od centrów danych.
- Zmiany w dyrektywie CSRD: Komisja Europejska ogłosiła zmiany w dyrektywie CSRD, ograniczając jej stosowanie do dużych przedsiębiorstw zatrudniających powyżej 1000 pracowników.
- Opóźnienie projektu CSIRE: Wdrożenie centralnego systemu informacji o rynku energii zostało opóźnione o około rok, do października 2026 roku.
- Wzrosty cen gazu: Początek lutego przyniósł gwałtowne wzrosty cen gazu, spowodowane niską produktywnością OZE i wysokim zapotrzebowaniem na gaz.
- Synchronizacja krajów bałtyckich: Litwa, Łotwa i Estonia pomyślnie zsynchronizowały swoje systemy elektroenergetyczne z Europą i odłączyły się od systemu rosyjskiego.
- Budowa terminalu FSRU w Zatoce Gdańskiej: Gaz-System planuje rozpoczęcie budowy pływającego terminalu LNG w Zatoce Gdańskiej w tym roku, z planowanym zakończeniem na przełomie lat 2027/2028.
Analiza cen energii elektrycznej spot
💡Luty charakteryzował się relatywnie stabilnymi cenami spotowymi, najniższa dzienna cena, 345 zł/MWh, została odnotowana 22 lutego, natomiast najwyższa, 755 zł/MWh, 14 lutego. Średnia cena wyniosła 562,65 zł/MWh. Co ciekawe, minimalna godzinowa cena spadła do zaledwie 1 zł/MWh 22 lutego, podczas gdy maksymalna godzinowa cena osiągnęła 1250 zł/MWh 14 lutego. Ceny można sprawdzić na stronie Giełdy – https://tge.pl/
Wpływ OZE na ceny energii elektrycznej
📊Szczególnie interesujące były dni 8 i 22 lutego, kiedy to produkcja energii z wiatru i fotowoltaiki pokryła 36-37% zapotrzebowania, co skutkowało znacznym obniżeniem cen spotowych. Analiza cen spot w kontekście generacji energii z elektrowni konwencjonalnych (gazowych i węglowych) wykazała, że im więcej elektrowni musiało produkować energię, tym wyższe były ceny. Wynika to z faktu, że włączanie starszych, mniej efektywnych jednostek generacyjnych wiąże się z wyższymi kosztami zmiennymi. Najniższe ceny na RDN obserwowano przy około 40% udziale generacji konwencjonalnej. Sprawdź moją bardziej obszerną analizę cen godzinowych energii na TGE z ostatnich kilku lat – Godzinowe-ceny-energii-kiedy-ladowac-samochod-elektryczny/
Profil godzinowy cen energii
W lutym średnio najtańszą godziną była 13 (średnio 440 zł/MWh), co jest dość nietypowe, gdyż zazwyczaj zimą poranny szczyt (1-7) jest tańszy. 📈Najwyższe ceny notowano o 18, a także w godzinach 8-9 (prawie 700 zł/MWh). Analiza relacji średniej ceny godzinowej do średniej ceny arytmetycznej wykazała, że luty charakteryzował się wyższymi cenami w porannym off-peaku oraz po 18. Wskazuje na większą rozpiętość cen w porównaniu do stycznia. Spread dla magazynów energii rośnie, był wyższy aniżeli w styczniu. Ceny godzinowe są odniesieniem do rozliczeń na taryfach dynamicznych – więcej w moim wpisie tutaj -> taryfy dynamiczne
Czynniki fundamentalne
Na ceny energii w lutym wpływały następujące czynniki:
- Krajowe zapotrzebowanie na moc: Wzrost o 3% w porównaniu do stycznia, średnio 20,4 GW/h.
- Wymiana międzysystemowa: Polska była kolejny miesiąc z rzędu eksporterem netto, choć eksport był niższy niż w styczniu.
- Produkcja z OZE: 🌬️Bardzo 🌬️bardzo znaczny spadek produkcji z 🌬️wiatru (o 50-60% w porównaniu do stycznia i lutego 2024), wzrost produkcji z fotowoltaiki oczywiście nie dał rady tego skompensować.
- Ceny surowców: Spadki cen uprawnień do emisji CO2 i węgla, wzrosty cen gazu w pierwszej połowie miesiąca, natomiast w drugiej połowie również spadki.
- Generacja konwencjonalna: 📈Wzrost o 8% w porównaniu do stycznia, średnio 12,2 GW/h, zauważane ilości w górę, konsekwencja to były wyższy ceny spot.
Produkcja energii elektrycznej – technologie⚡
📊Struktura wytwarzania energii w lutym wyglądała następująco:
- Węgiel kamienny: 41%
- Węgiel brunatny: 22%
- Gaz ziemny: 12%
- Wiatr: 10%
- Fotowoltaika: 7%
- Woda i biomasa: 3%
Magazyny gazu
🌍Poziom zapełnienia magazynów gazu w Europie był sporo niższy od średniej dziesięcioletniej, co wywierało presję na wzrost cen gazu. Pod koniec lutego jest to tylko 38%.
Prognozy i podsumowanie
Luty 2024 roku był miesiącem pełnym zmian i wyzwań na polskim rynku energii. jednej strony, obserwowaliśmy wzrosty cen spot energii elektrycznej i gazu w 1 połowie miesiąca, z drugiej – spadki cen węgla i emisji CO2. Istotna była bardzo niska wietrzność. Analiza tych danych pozwala na lepsze zrozumienie mechanizmów rynkowych i prognozowanie przyszłych trendów. Sporo też się działo na polu regulacyjnym, a co dla Was było teraz ważne na rynku? Autorem wpisu jest Łukasz Lewicki – doświadczony Makler TGE i doradca energetyczny, dodaj mnie do kontaktów na LinkediN i napisz do mnie to znajdę dla Ciebie tańszą ofertę na prąd w firmie.